Προστασία των παιδιών στους δρόμους της Ευρώπης: ασφαλέστερα ταξίδια στο σχολείο

Τα ταξίδια των παιδιών προς το σχολείο είναι μια καθημερινή πραγματικότητα σε όλη την Ευρώπη, αλλά η οδική κυκλοφορία παραμένει σημαντικός κίνδυνος για αυτά. Ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει σημειώσει μακροπρόθεσμη πρόοδο όσον αφορά τη μείωση των θανάτων από τροχαία ατυχήματα, τα πρόσφατα στοιχεία δείχνουν ότι η βελτίωση έχει επιβραδυνθεί, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για ανανεωμένη δράση – ιδίως για τους ευάλωτους χρήστες του οδικού δικτύου, όπως τα παιδιά.

Οι γενικές στατιστικές για την οδική ασφάλεια δείχνουν ότι 19.940 άνθρωποι σκοτώθηκαν στους δρόμους της ΕΕ το 2024, αντιπροσωπεύοντας μείωση 12% από το 2019, αλλά υπολείπονται σημαντικά της ετήσιας μείωσης 4,6% που απαιτείται για την τήρηση των προτύπων του 2030.   

Γιατί η οδική ασφάλεια των παιδιών έχει σημασία

Τα παιδιά αναπτύσσουν πλήρως τις κυκλοφοριακές αισθήσεις τους μόνο στην ηλικία των 12 έως 14 ετών, καθώς οι φυσικές και γνωστικές δεξιότητες εξακολουθούν να αναπτύσσονται μέχρι τότε. Ως εκ τούτου, τα παιδιά μπορούν εύκολα να γίνουν αθώα θύματα σε συγκρούσεις, λόγω των φτωχών υποδομών, των ακατάλληλων ορίων ταχύτητας ή της μη ασφαλούς κυκλοφοριακής συμπεριφοράς των άλλων.

Η τελευταία έκθεση για τα παιδιά του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου Οδικής Ασφάλειας αποκάλυψε ότι το 2023 περίπου 780 παιδιά ηλικίας 5 -17 ετών σκοτώθηκαν σε ευρωπαϊκούς δρόμους και τραυματίστηκαν 115.000. Πολλοί από αυτούς τους θανάτους συνέβησαν σε αστικές βόλτες, κατά τη διάρκεια της ημέρας και κατά τη διάρκεια του περπατήματος, αντανακλώντας τα ταξίδια τους από και προς το σχολείο. Εκτιμάται ότι τουλάχιστον το 12% αυτών των παιδιών σκοτώθηκαν σε σχολική ζώνη (250m γύρω από ένα σχολείο) και το 35% τραυματίστηκαν (road-safety.transport.ec.europa.eu). Κίνδυνοι γύρω από τα σχολικά ταξίδια.

Υπάρχουν διάφοροι παράγοντες που μπορεί να συμβάλουν στον κίνδυνο κατά τη διάρκεια των σχολικών ταξιδιών:

• Αύξηση του ιδιωτικού αυτοκινήτου ως προεπιλεγμένη λειτουργία για να ταξιδέψετε στο σχολείο: Λόγω της επέκτασης των πόλεων, της ζώνης μονής χρήσης και των αυξημένων ανησυχιών για την ασφάλεια, οι γονείς επιλέγουν συχνότερα να πάρουν το αυτοκίνητο για να αφήσουν τα παιδιά τους. Οι γονείς επίσης μερικές φορές θέλουν να αφήσουν τα παιδιά τους με το αυτοκίνητο όσο το δυνατόν πιο κοντά στην είσοδο.
• Κυκλοφορία συμφόρηση: Οι χρόνοι έναρξης και λήξης του σχολείου δημιουργούν κορυφές στην κυκλοφορία που αυξάνουν την έκθεση σε συγκρούσεις.
• Κενά υποδομών και όρια ταχύτητας: Πολλά σχολεία στερούνται ασφαλών διελεύσεων, διαχωριζόμενες ποδηλατοδρομίες ή μέτρα ηρεμίας της κυκλοφορίας.
• Ασφάλεια οχημάτων: Η έλλειψη κανονισμών ασφαλείας σχετικά με τα συστήματα συγκράτησης παιδιών μπορεί να αυξήσει τη σοβαρότητα των τραυματισμών όταν συμβαίνει μια συντριβή.

Δράσεις για τη βελτίωση της οδικής ασφάλειας

Υπάρχουν διάφορες δράσεις που μπορούν να εφαρμοστούν για τη βελτίωση της ασφάλειας των παιδιών. Μερικά παραδείγματα είναι:

• Σχολικοί δρόμοι: Με την εφαρμογή των σχολικών δρόμων, οι δρόμοι γύρω από τα σχολεία είναι κλειστοί για τα οχήματα κατά την έναρξη και το τέλος της σχολικής ημέρας. Καθορισμένα σημεία αποβίβασης μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τους γονείς που φέρνουν τα παιδιά τους στο σχολείο με αυτοκίνητο.
• Ασφαλής υποδομή: Οι διελεύσεις, η καλή ορατότητα, οι περιορισμοί ταχύτητας και οι διαχωρισμένες υποδομές για τους πεζούς και τους ποδηλάτες μπορούν να βελτιώσουν την ασφάλεια της σχολικής περιοχής.
• Εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση: Η εκπαίδευση για την οδική ασφάλεια για τα παιδιά και τους γονείς μπορεί να βελτιώσει την ασφαλή συμπεριφορά και τη λήψη αποφάσεων. Οι γονείς μπορούν να ενθαρρυνθούν να ανταλλάξουν το αυτοκίνητό τους με ένα ποδήλατο για να φέρουν τα παιδιά τους στο σχολείο.

Τα ασφαλή σχολικά ταξίδια όχι μόνο υποστηρίζουν την οδική ασφάλεια, αλλά και έχουν διάφορα άλλα ευρύτερα οφέλη:

• Υποστηρίζει την ανεξαρτησία των παιδιών
• ενθαρρύνει την υγιή σωματική δραστηριότητα
• Μειώνει τη συμφόρηση κοντά στα σχολεία
• χτίζει δια βίου ασφαλείς συνήθειες κινητικότητας