Μειώστε την ταχύτητα για να σώσετε ζωές - European Road Safety Charter !

 

Παρά τις εκτεταμένες εκστρατείες ευαισθητοποίησης, τα σαφή νομικά όρια και την αυστηρότερη επιβολή, πολλοί οδηγοί συνεχίζουν να αναλαμβάνουν τους κινδύνους υπερβολικής ή ακατάλληλης ταχύτητας. Ο αντίκτυπος είναι σημαντικός: εκτιμάται ότι το 10% έως 15% όλων των τροχαίων ατυχημάτων και το 30% των θανατηφόρων συντριβών συνδέονται άμεσα με την υπερβολική ταχύτητα.
Γιατί η ταχύτητα έχει τόση σημασία


Η σχέση μεταξύ ταχύτητας και κινδύνου σύγκρουσης είναι απλή: όσο πιο γρήγορα ταξιδεύει ένα όχημα, τόσο μεγαλύτερη είναι η πιθανότητα συντριβής. Ωστόσο, η ταχύτητα όχι μόνο αυξάνει την πιθανότητα συντριβής, αλλά καθιστά επίσης τις συνέπειες πολύ πιο σοβαρές.

Αυτό ισχύει ιδιαίτερα όταν εμπλέκονται ευάλωτοι χρήστες του οδικού δικτύου. Για παράδειγμα, όταν ένας πεζός χτυπιέται από ένα αυτοκίνητο που ταξιδεύει με 30 χλμ./ώρα, η πιθανότητα επιβίωσής του είναι περίπου 90%. Στα 50 χλμ./ώρα, αυτό το ποσοστό επιβίωσης μειώνεται δραστικά σε περίπου 20%. Μια σχετικά μικρή αύξηση της ταχύτητας μπορεί επομένως να κάνει τη διαφορά μεταξύ ζωής και θανάτου.

Εκτός από την απόλυτη ταχύτητα, οι διαφορές στην ταχύτητα μεταξύ των χρηστών του δρόμου παίζουν επίσης κρίσιμο ρόλο. Όταν τα οχήματα ταξιδεύουν με παρόμοιες ταχύτητες, η κυκλοφορία ρέει πιο προβλέψιμα και με ασφάλεια. Αντίθετα, οι μεγάλες διακυμάνσεις στην ταχύτητα αυξάνουν τον κίνδυνο ξαφνικής πέδησης, προσπερνώντας ελιγμούς και τελικά συντρίβονται.
Η επιτάχυνση παραμένει ευρέως διαδεδομένη

Αν και τα όρια ταχύτητας διαφέρουν μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών, η τάση υπέρβασης τους είναι απαισιόδοξη παντού. Πρόσφατες έρευνες υπογραμμίζουν τον τρόπο με τον οποίο η συμμόρφωση ποικίλλει σε διάφορους τύπους δρόμων και χωρών. Στους αυτοκινητοδρόμους, για παράδειγμα, η συμμόρφωση μπορεί να κυμαίνεται από λίγο πάνω από το 30% σε ορισμένες χώρες (π.χ. Ολλανδία) έως πάνω από 90% σε άλλες (π.χ. Βουλγαρία). Οι αγροτικοί δρόμοι παρουσιάζουν παρόμοιες μεγάλες διαφορές, με τα ποσοστά συμμόρφωσης να κυμαίνονται από 29% (π.χ. Λετονία) έως 96% (π.χ. Βουλγαρία).

Στα αστικά περιβάλλοντα -συχνά με κανονικό όριο ταχύτητας 50 χλμ./ώρα- το ποσοστό των οδηγών που τηρούν τους κανόνες κυμαίνεται μεταξύ 23% και 76%. Τα στοιχεία αυτά καταδεικνύουν ότι η επιτάχυνση δεν αποτελεί μεμονωμένο ζήτημα, αλλά μάλλον μια διαρθρωτική πρόκληση σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Γιατί οι άνθρωποι επιταχύνουν;

Υπάρχουν διάφοροι λόγοι συμπεριφοράς για τους οποίους οι οδηγοί υπερβαίνουν τα όρια ταχύτητας. Οι πιο συνηθισμένοι λόγοι περιλαμβάνουν:

    Προσαρμογή στην ταχύτητα της περιστρεφόμενης κυκλοφορίας
    Να βιάζεσαι ή να βρίσκεται υπό πίεση χρόνου
    Απολαμβάνοντας την αίσθηση της γρήγορης οδήγησης
    Οδηγώντας έξω από την πλήξη, ιδιαίτερα σε μακριούς ή μονότονους δρόμους
    Να αγνοούν την πραγματική τους ταχύτητα

Εκτός από αυτούς τους παράγοντες, οι δημογραφικές διαφορές παίζουν επίσης ρόλο. Η έρευνα δείχνει ότι οι γυναίκες είναι γενικά λιγότερο πιθανό να αναφέρουν υπερβολική ταχύτητα σε σύγκριση με τους άνδρες και είναι πιο πιθανό να αντιληφθούν την ταχύτητα ως επικίνδυνη συμπεριφορά. Ομοίως, οι ηλικιωμένοι οδηγοί (ηλικίας 35 ετών και άνω) τείνουν να αναφέρουν λιγότερη ταχύτητα από τους νεότερους οδηγούς (ηλικίας 18-34 ετών).

Είναι ενδιαφέρον ότι το ποσοστό των οδηγών που αποδέχονται ανοιχτά την υπέρβαση των ορίων ταχύτητας σε όλους τους τύπους δρόμων παραμένει σχετικά χαμηλό, σε λιγότερο από 15%. Η στήριξη για αυστηρότερα μέτρα, όπως ο περιορισμός των ταχυτήτων στα 30 χλμ/ώρα σε κατοικημένες περιοχές και 80 km/h σε αγροτικούς δρόμους χωρίς διάμεση λωρίδα, κυμαίνεται μεταξύ 42,1% και 64,6%.
Τι συμβαίνει με υψηλότερες ταχύτητες;

Οι αυξημένοι κίνδυνοι που σχετίζονται με υψηλότερες ταχύτητες μπορούν να εξηγηθούν από διάφορους φυσικούς και ανθρώπινους παράγοντες.

Πρώτον, ενώ ο χρόνος αντίδρασης ενός οδηγού παραμένει σταθερός, η απόσταση που διανύθηκε κατά τη διάρκεια αυτής της αντίδρασης αυξάνεται με ταχύτητα. Αυτό σημαίνει ότι σε υψηλότερες ταχύτητες, οι οδηγοί χρειάζονται πολύ περισσότερο χώρο για να ανταποκριθούν σε απροσδόκητες καταστάσεις.

Δεύτερον, η απόσταση φρεναρίσματος αυξάνεται δραματικά με την ταχύτητα. Στην πραγματικότητα, είναι ανάλογο με το τετράγωνο της ταχύτητας, πράγμα που σημαίνει ότι ακόμη και μια μέτρια αύξηση της ταχύτητας οδηγεί σε σημαντικά μεγαλύτερη απόσταση ακινητοποίησης.

Τρίτον, οι υψηλότερες ταχύτητες μειώνουν το διαθέσιμο χρονικό διάστημα για άλλους χρήστες του δρόμου να αντιδράσουν. Οι πεζοί, οι ποδηλάτες και άλλοι οδηγοί μπορεί να εκτιμήσουν εσφαλμένα πόσο γρήγορα πλησιάζει ένα όχημα, ειδικά όταν ταξιδεύει ταχύτερα από το αναμενόμενο.

Τέλος, η ταχύτητα επηρεάζει την αντίληψη. Καθώς οι οδηγοί πηγαίνουν πιο γρήγορα, το οπτικό τους πεδίο στενεύει. Με ταχύτητα 130 km/h, το πεδίο της όρασης μπορεί να συρρικνωθεί σε περίπου 30°, περιορίζοντας την ικανότητα ανίχνευσης κινδύνων σε περιφερειακές περιοχές.
Πώς μπορεί να μειωθεί η υπερβολική ταχύτητα;

Η ασφαλής ταχύτητα είναι ένας από τους βασικούς πυλώνες της οδικής ασφάλειας. Ωστόσο, η εμπειρία δείχνει ότι κανένα μεμονωμένο μέτρο δεν επαρκεί για την αντιμετώπιση της ταχύτητας σε όλους τους τύπους δρόμων και καταστάσεων. Αντ 'αυτού, απαιτείται ένας συνδυασμός συμπληρωματικών προσεγγίσεων.

Η αποτελεσματική διαχείριση της ταχύτητας περιλαμβάνει:

    Θέτοντας κατάλληλα και ρεαλιστικά όρια ταχύτητας που ταιριάζουν με το περιβάλλον του δρόμου
    Σχεδιάζοντας δρόμους και περιβάλλοντα με τρόπο που φυσικά ενθαρρύνει τις ασφαλείς ταχύτητες
    Ενίσχυση των ορίων ταχύτητας μέσω μέτρων όπως κάμερες ταχύτητας και συστήματα ελέγχου τμημάτων
    Προώθηση τεχνολογιών οχημάτων όπως η έξυπνη υποβοήθηση ταχύτητας και ο ηλεκτρονικός έλεγχος ευστάθειας
    Υποστήριξη των μέτρων αυτών μέσω πρωτοβουλιών εκπαίδευσης και επικοινωνίας

Η αποτελεσματική επιβολή διαδραματίζει ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο. Μελέτες δείχνουν ότι όταν οι οδηγοί πιστεύουν ότι υπάρχει μια ρεαλιστική πιθανότητα ελέγχου, η συμμόρφωση βελτιώνεται. Επί του παρόντος, η αντιληπτή πιθανότητα να πιαστεί υπερβολική ταχύτητα είναι περίπου 36,4% στην Ευρώπη, γεγονός που υποδηλώνει ότι υπάρχει ακόμη περιθώριο βελτίωσης.
Ο αντίκτυπος της μείωσης της ταχύτητας

Ανταποκρινόμενες σε αυτές τις προκλήσεις, πολλές πόλεις εισάγουν χαμηλότερα όρια ταχύτητας, ιδίως ένα τυπικό όριο 30 χλμ./ώρα σε πολυσύχναστες αστικές περιοχές και πόλεις. Το μέτρο αυτό έχει αποδειχθεί τόσο αποτελεσματικό όσο και αποτελεσματικό.

Επιστημονικά στοιχεία δείχνουν ότι η εφαρμογή ενός ορίου ταχύτητας 30 χλμ./ώρα μπορεί να μειώσει τους θανάτους στα τροχαία δυστυχήματα κατά μέσο όρο 37%. Είναι σημαντικό ότι τα οφέλη εκτείνονται πέρα από την οδική ασφάλεια. Οι χαμηλότερες ταχύτητες συμβάλλουν επίσης:

    Μείωση 18% των εκπομπών
    Μείωση κατά 2,5 dB στην ηχορύπανση
    Μείωση 7% στην κατανάλωση καυσίμου
    Αυξημένα επίπεδα περπατήματος και ποδηλασίας

Αυτό που καθιστά αυτό το μέτρο ιδιαίτερα ελκυστικό είναι ότι αυτά τα κέρδη έρχονται με ελάχιστο αντίκτυπο στους χρόνους ταξιδιού. Στην πράξη, η μείωση των ταχυτήτων στις αστικές περιοχές δεν επιβραδύνει σημαντικά τα ταξίδια, αλλά βελτιώνει σημαντικά την ασφάλεια και την ποιότητα ζωής. Ως εκ τούτου, ένα όριο 30 km/h θεωρείται ένα από τα πιο οικονομικά αποδοτικά μέτρα οδικής ασφάλειας που είναι διαθέσιμα.
Μετακίνηση προς ασφαλέστερους δρόμους

Η διαχείριση της ταχύτητας παραμένει ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους για τη μείωση των συντριβών και τη σοβαρότητά τους. Συνδυάζοντας τις υποδομές, την επιβολή, την τεχνολογία και την ευαισθητοποίηση, τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής και τους χρήστες του οδικού δικτύου μπορούν να συνεργαστούν για τη δημιουργία ασφαλέστερων περιβαλλόντων κυκλοφορίας.

Τελικά, το μήνυμα είναι απλό αλλά ισχυρό: ακόμη και μια μικρή μείωση της ταχύτητας μπορεί να σώσει ζωές